Sáng ngày 5/2/2026 (nhằm ngày 18 tháng Chạp năm Ất Tỵ), tại Di tích Nghĩa trang Hàng Dương và Đền thờ Côn Đảo, Bảo tàng – Thư viện tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu (Cơ sở Côn Đảo) long trọng tổ chức Lễ tưởng niệm 84 năm ngày hy sinh của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trần Văn Thời (05/02/1942 – 05/02/2026).
Tham dự lễ có ông Nguyễn Văn Mạnh – Phó Chủ tịch UBND đặc khu Côn Đảo, các đồng chí lãnh đạo các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể trên địa bàn đặc khu, viên chức và người lao động Bảo tàng – Thư viện (Cơ sở Côn Đảo). Trong không khí trang nghiêm, các đại biểu đã thành kính dâng hương, dâng hoa, tưởng nhớ công lao to lớn của Anh hùng LLVTND Trần Văn Thời – người chiến sĩ cộng sản kiên trung, người con ưu tú của quê hương Cà Mau đã anh dũng hy sinh tại nhà tù Côn Đảo dưới chế độ giam cầm khắc nghiệt của thực dân Pháp.
Đồng chí Trần Văn Thời sinh năm 1902 tại ấp Giao Vàm, xã Phong Lạc, quận Cà Mau (nay là xã Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau). Đồng chí là người hiếu học, cần cù lao động, sống chan hòa, nghĩa tình với bà con lối xóm, luôn sẵn sàng giúp đỡ mọi người nên được nhân dân yêu mến, tin cậy.
Năm 1936, đồng chí được đồng chí Phạm Hồng Thám (vượt ngục từ Côn Đảo trở về) tuyên truyền, giác ngộ và giới thiệu tham gia tổ chức cách mạng. Tháng 7/1937, đồng chí được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương. Tháng 02/1938, tại Đại hội đại biểu quận Cà Mau, đồng chí được bầu vào Ban Chấp hành Quận ủy. Đến tháng 5/1940, tại Hội nghị đại biểu tỉnh Bạc Liêu, đồng chí Trần Văn Thời được bầu giữ chức Bí thư Tỉnh ủy và được Xứ ủy trực tiếp chỉ định tham gia Liên Tỉnh ủy Hậu Giang, phụ trách chỉ đạo công tác chuẩn bị khởi nghĩa vũ trang tại địa phương trong cuộc Khởi nghĩa Nam Kỳ năm 1940.
Trong quá trình lãnh đạo, đồng chí đã có những nhận định và chỉ đạo sáng suốt, góp phần hạn chế tổn thất, tránh để phong trào cách mạng bị dìm trong biển máu, đặc biệt là trong cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai năm 1940.
Tháng 5/1941, do có kẻ chỉ điểm, giữa đêm khuya, mật thám Pháp đã bao vây, bắt giữ đồng chí Trần Văn Thời cùng nhiều đồng chí khác, giải về thị xã Sa Đéc. Mặc dù bị địch tra tấn hết sức dã man, đồng chí vẫn kiên cường chịu đựng, quyết không khai báo, kể cả tên thật và quê quán. Sau đó, tòa án thực dân Pháp kết án đồng chí 10 năm tù cầm cố, 15 năm lưu đày biệt xứ và đưa ra giam giữ tại Côn Đảo. Dưới những đòn tra tấn tàn bạo cùng chế độ lao tù vô cùng khắc nghiệt, ngày 05/02/1942, đồng chí Trần Văn Thời đã anh dũng hy sinh tại nhà tù Côn Đảo.
Sự hy sinh của đồng chí Trần Văn Thời là tổn thất to lớn đối với Đảng bộ và quân dân Cà Mau. Để ghi nhớ công lao của người chiến sĩ cách mạng kiên cường, cán bộ lãnh đạo xuất sắc của Đảng, năm 1948, Tỉnh ủy và Ủy ban Kháng chiến Hành chính Nam Bộ tỉnh Cà Mau đã quyết định lấy tên đồng chí đặt cho một quận mới ở U Minh – quận Trần Văn Thời (nay là xã Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau). Ngày 14/4/2011, đồng chí Trần Văn Thời được Chủ tịch nước truy tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Hiện nay, phần mộ đồng chí đang yên nghỉ tại Khu D – Di tích Nghĩa trang Hàng Dương Côn Đảo.

English
